निळू दामले

२३ जून २०२३. नरेंद्र मोदी वॉशिंग्टन विमानतळावर उतरले. अमेरिकन सरकारनं त्यांना अधिकृत आमंत्रण दिलं होतं. मोदी प्रेसिडेंट बायडन यांच्याशी चर्चावाटाघाटी करणार होते, अमेरिकन संसदेच्या दोन्ही सभागृहांच्या संयुक्त बैठकीसमोर ते भाषण करणार होते. हे आमंत्रण आणि घटना विशेष आहे असं माध्यमांत प्रसिद्ध झालं. प्रेसिडेंट बायडन व्यक्तिशः विमानतळावर पोचले आणि त्यांनी मिठी मारून मोदी यांचं स्वागत केलं. नंतर मोदी आणि बायडन यांच्यात दीर्घ चर्चा झाल्या, काही चर्च केवळ दोघांच्यात झाल्या. दोघांनाही इंग्रजी येत असल्यानं दुभाषाची आवश्यकता नव्हती. दौऱ्यावर निघण्याआधी अमेरिकेतला कार्यक्रम ठरलेला…

Read More Read More

फोल्जर्स या प्रकाशन संस्थेनं शेक्सपियरचं विंटर्स टेल या नाटकाची सटीक संहिता नव्यानं प्रसिद्ध केलीय. शेक्सपियर इंग्रज होता. कवी होता, नाटककार होता. १५८९ ते १६१३ या काळात त्याची बहुतांश नाटकं रंगमंचावर आली.त्याची एकूण नाटकं ३८. जगात अशी एकही भाषा नाही जिच्यात शेक्सपियरचं भाषांतर झालेलं नाही. शेक्सपियरचं एक तरी नाटक आपण मंचावर आणलं पाहिजे असं प्रत्येक दिक्दर्शकाला वाटतं. शेक्सपियरच्या एका तरी नाटकात आपण भूमिका करावी असं प्रत्येक नटाला वाटतं. शेक्सपियरच्या नाटकांवरून, त्यातल्या कथानकांवरून जगातल्या मास्टर दिक्दर्शकांनी सिनेमे केलेत. आताशा काय झालंय की…

Read More Read More

अमेरिकेतल्या आणि जगभरातल्या  पेपरात;  टीव्हीवर; सॅम आल्टमन नावाचा माणूस सतत आठवडाभर गाजत होता. पहिल्या पानावर होता. न्यू यॉर्क टाईम्स असो की वॉशिंग्टन पोस्ट की वॉल स्ट्रीट जर्नल की सीएनएन; सर्वाना चिंता होती की सॅमचं काय होणार. कोण हा सॅम? वय फक्त ३७. खासदार नाही, मंत्री नाही, बँकेचा अध्यक्ष नाही, सुप्रीम कोर्टाचा प्रमुख न्यायाधीश नाही,लष्कर प्रमुख नाही, चित्रपट निर्माता नाही, खेळाडू नाही.  हा माणूस खूप श्रीमंत आहे काय? तसंही नाही.त्याची संपत्ती फार तर फार ७० कोटी डॉलर आहे. इलॉन मस्कची संपत्ती…

Read More Read More

नेपोलियन. दिक्दर्शक रिडली स्कॉट. प्रमुख नट जोकिन फीनिक्स आणि व्हेनेसा किरबी  नेपोलियन नावाचा एक फ्रेंच राजा होऊन गेला. तो  महापराक्रमी होता, खूप लढाया जिंकला. त्याला जोसेफाईन नावाची राणी होती. बहुतेक मराठी माणसांच्या पदरी नेपोलियनबद्दल येवढंच ज्ञान असतं. अशा नेपोलियनवर त्याच नावाचा सिनेमा थेटरांत आलाय.  सिनेमात नेपोलियन त्याच्या लष्करी पोषाखात दिसतो. तो घौडदौड करताना, तलवार चालवतांना दिसतो. आघाडीवर सैनिकांसोबत दिसतो. त्यानं केलेल्या काही लढाया सिनेमात दिसतात. त्या लढाया, नेपोलियनचा पोषाख, सारं काही देखणं आहे. दिक्दर्शक आणि कला दिक्दर्शकानं तो काळ आणि…

Read More Read More

धूम धडाक्यानं जाहिरात झळकली. एक देखणी मॉडेल, तिनं उंच उचलून धरलेला एक शू, स्पोर्ट शू. खर्चपूर्वक, मेहनतपूर्वक, कौशल्यपूर्वक जाहिरात. शूची किमत ५०० डॉलर. भारताच्या हिशोबात सुमारे ४० हजार रुपये. ।। हा शू एका कंपनीनं मॅरेथॉन धावकासाठी तयार केलाय. हा शू वापरला तर धावकाची धावण्याची कार्यक्षमता तीन चार टक्क्यांनी वाढते.  हा शू फक्त एक शर्यत टिकतो. म्हणजे एक शर्यत पळून झाली की शूचा उपयोग नाही.   ।। आपल्याकडं आपला एकादा कपडा जुना झाला, विरला, काही ठिकाणी फाटला तर त्या कापडाचे विविध…

Read More Read More

Charlie Chaplin vs. America: When Art, Sex, and Politics Collided.   Scott Eyman.  {} नुकत्याच प्रदर्शित झालेल्या ओपनहायमर या चरित्रपटात वैज्ञानिक ओपनहायमर याना अमेरिकन पोलिस आणि गुप्तचरांनी कसं छळलं त्याचं चित्रीकरण पहायला मिळालं. आता नुकत्याच प्रकाशित झालेल्या स्कॉट आयमन यांच्या पु्स्तकात एफबीआयनं चार्ली चॅप्लीनला कसं छळलं याची गोष्ट सांगितलीय.  आयमन चित्रपट समीक्षक आहेत.  नामांकित निर्माते, दिक्दर्शक, नट यांच्याशी त्यांचा घनिष्ट परिचय असे.चित्रपट व्यवहार आणि व्यवसाय त्यांना आतून बाहेरून माहीत आहे. प्रस्तुत पुस्तकाचा काळ अमेरिकेतला  १९४० च्या आसपासचा. दी ग्रेट डिक्टेटर…

Read More Read More

।। गाझा जमीन दोस्त झालं. पुढे काय?  ७ ऑक्टोबर २०२३ रोजी गाझामधले सुमारे १५०० हमासचे सैनिक इसरायलमधे घुसले.गाझामधून त्यांनी पाचेक हजार रॉकेटं इसरायलवर फेकली.इसरायलनं २००७ पासून गाझाची नाकेबंदी केली होती, गाझाभोवती कुंपण उभारलं होतं. हमासींनी कुंपण तोडलं. कार, मोटारसायकली घेऊन ते गाझाच्या हद्दीच्या नजीक असलेल्या किबुत्झमधे घुसले.किबुत्झचा हिब्रू भाषेतला अर्थ गट. स्वयंप्रेरणेनं संघटित झालेला गट.  सकाळच्या प्रहरी झालेला हल्ला अनपेक्षीत होता. हमासींनी बेधुंद गोळीबार करत वाटेत जो दिसेल त्याला गोळ्या घातल्या. नंतर ते घराघरात घुसले. इसरायली घरात एक सुरक्षीत खोली…

Read More Read More

City on Mars. Kelly Weinersmith, Zach Weinersmith. \\ मंगळ हा ग्रह पृथ्वीपासून सुमारे ३७.६ कोटी किमी अंतरावर आहे. मंगळावर पाणी आहे. मंगळावर हवा आहे. मंगळावरचं तपमान माणूस जगू शकेल इतकं आहे. थोडक्यात असं की खटपट केली तर माणूस मंगळावर वस्ती करू शकेल. शिवाय मंगळावर सिलिकॉन व अन्य माणसाच्या उपयोगाची अनेक खनिजं आहेत. मंगळाबद्दल माणसाच्या अनेक कल्पना होत्या. कालपरवापर्यंत मंगळाचं वास्तव माणसाला माहित नव्हतं. तो आकाशात दिसायचा येवढंच. दुर्बिणीचा शोध लागल्यावर तो अधिक जवळून दिसू लागला. माणसानं मंगळाबद्दल काही कल्पना करून…

Read More Read More

किलर्स ऑफ द फ्लॉवर मून या चित्रपटात दिक्दर्शक मार्टिन स्कॉर्सेसे अमेरिकेची घडण तपासतात. अमेरिकेचं राजकारण, अमेरिकन पोलिस व्यवस्था, अमेरिकन समाजात रुतलेलं शोषण इत्यादी गोष्टींवर हा चित्रपट भाष्य करतो.  किलर्स ऑफ दि फ्लॉवर मून याच नावाच्या डेविड ग्रॅन यांच्या पुस्तकावर चित्रपट आधारलेला आहे. मूळ पुस्तक इनवेस्टिगेटिव रिपोर्टिंग या धाटणीचं आहे. फेयरफॅक्स नावाच्या ओसेज आदिवासी बहुसंख्य असलेल्या गावात खून होत असतात. ओसेजांच्या मागणीवरून या खुनांची चौकशी होते, खटला होतो. चौकशी, खटला यामधून समोर आलेल्या माहितीवर प्रस्तुत पुस्तक आधारलेलं आहे. कागदपत्रांच्या अभ्यासावर लिहिलेलं…

Read More Read More

किलर्स ऑफ द फ्लॉवर मून. अर्नेस्ट बर्कहार्ट (लिओनार्डो डीकॅप्रियो),पहिल्या महायुद्धात आचारी म्हणून काम केलेला जवान. अमेरिकेतल्या ओक्लाहोमा या राज्यातल्या फेअरफॅक्स या गावात उतरतो. नशीब काढण्यासाठी. त्या गावाचा सर्वेसर्वा विल्यम हेल हा धनिक माणूस (रॉबर्ट डीनिरो) अर्नेस्टचा काका आहे, त्यानंच अर्नेस्टला बोलावून घेतलं आहे. फेयरफॅक्स या गावाच्या परिसरात   तेल सापडलंय. या भागात स्थानिक ओसेज आदिवासी (रेड इंडियन) बहुसंख्य आहेत. जमिनी त्यांच्या आहेत. जमिनीची मालकी असल्यानं तेलाची मालकीही त्यांची आहे. ते लोक आता सॉलिड श्रीमंत झालेत. हेल रँच चालवतो, म्हणजे गुराखी…

Read More Read More