निळू दामले

नेटकंच पार पडलेल्या (२०२५) गोवा आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवात ‘सेफ हाऊस’ या चित्रपटाची उत्कृष्ट चित्रपट म्हणून निवड झाली.नॉर्वेजियन एरिक स्वेन्सनने या चित्रपटाचं दिक्दर्शन केलंय. चित्रपट युनेस्को आणि आयसीएफटी या दोन संस्थांची निर्मिती आहे.  सेफ हाऊस म्हणजे सुरक्षित घर. सेफ हाऊस या शब्दाना एक विशिष्ट अर्थ आहे.  गुप्तचरांना कोणाला तरी मारायचं असतं, कुठं तरी घातपात घडवायचा असतो. त्यासाठी त्यांना आपली ओळख, नावगाव पुसावं लागतं, लोकांच्या नजरेत भरणं टाळावं लागतं.  उघड झाले की मेलेच. अशा गुप्तचरांना एका सेफ हाऊसमधे ठेवलं जातं. सेफ हाऊसमधे …

Read More Read More

पुतीन सप्टेंबर महिन्यात मोदींना भेटले होते. लगोलग दोन महिन्यांनी दोघं दिल्लीत भेटले. लगबग कशासाठी? युक्रेन युद्धानं केलेल्या गोचीतून पुतीनना वाट काढायचीय. पुतीनना त्यांची अर्थव्यवस्था सांभाळायचीय; पुतीनना आपण जगात एकटे पडलेलो नाही आपल्याला मित्र आहेत हे जगाला दाखवायचंय. युद्ध महाग पडतय. दररोज किमान पाच हजार रशियन सैनिक मरत आहेत. पैसा वारेमाप खर्च होतोय. भारत आणि चीननं रशियन तेल व इतर गोष्टींची खरेदी चालवलीय, तेवढ्यावर रशिया तग धरून आहे. युरोपीय देश हळूहळू रशियन तेल आणि गॅस कमी वापरू लागलेत, पुढल्या वर्षात ते…

Read More Read More

 मेक्सिको नाना तऱ्हेच्या दबाव आणि प्रेरणांना तोंड देतोय. बाहेरून ट्रंप दम काढत आहेत. अमेरिकेनं मेक्सिकोतून येणाऱ्या जहाजांवर बाँब फेकले. २१ जहाजं. त्यातून म्हणे ड्रग्ज अमेरिकेत येत होती. ८३ माणसं मेली. कित्येक दशकं मेक्सिकोतून माणसं आणि ड्रग्ज अमेरिकेत येतात. मेक्सिकोची राज्यव्यवस्था, अर्थव्यवस्था, समाजव्यवस्था ड्रग माफिया चालवत असतात.  एकदा अमेरिकेनं ड्रगवाल्या वनस्पती नष्ट करण्यासाठी मेक्सिकोमधे आपले सैनिक घुसवले. अमेरिकन विमानं हवेतून आग किवा रसायनं फवारून ड्रग देणारी पिकं नष्ट करत असत. आड येणारी माणसंही अमेरिका मारत असे. त्याचा उपयोग होत नसे. ड्रग…

Read More Read More

 हु अन्याननं IDeliver Parcels in Beijing हे पुस्तक २०२३साली लिहिलं. दोन वर्षात त्या पुस्तकाच्या २० लाख प्रती संपल्या. त्या वर्षीचं  सर्वोत्कृष्ट लेखक पारितोषिक त्याला मिळालं. हुचं ते पहिलंच पुस्तक.  हु लेखक नाही. पुस्तक लिहिल्यामुळं तो लेखक झालाय. हु बीजिंगमधे वस्तू पोचवणारा डिलिवरीवाला आहे. नागरीक वस्तू मागवतात. गोदामातून वस्तू गोळा करणं आणि गिऱ्हाईकांकडं पोचवणं हे त्याचं काम. एक वस्तू पोचवण्याचे २५ रुपये त्याला मिळतात. जगण्यासाठी त्याला दिवसाचे ११ तास काम करावं लागतं. सोपं काम नव्हे. खाद्य वस्तू असेल तर ती काही…

Read More Read More

भुतांच्या असण्यावर लोकांचा विश्वास  ख्रिस्ती जगात ३१ ऑक्टोबरला हॅलोविन साजरा झाला. घरोघरी लोकांनी भोपळ्यात भुतं कोरली, घराबाहेर भुतं आणि हडळींच्या प्रतिमा टांगल्या. हॅलोविनच्या रात्री आत्मे भुतांच्या रुपांत किंवा अरूप पृथ्वीवर येत असतात. त्यांचं येणं साजरं करणं हा असा या सणाचा उद्देश. अमेरिकेत आणि युकेमधे हा सण साजरा होतो. मुलं खुष असतात. भुतं, हडळी पाहून ती एक थरार अनुभवतात. भुतांच्या गोष्टींची पुस्तकं त्या आठवड्यात खूप खपतात. आया मुलांना मोठ्या टायपातली ती पुस्तकं वाचून दाखवतात. सकाळी मुलं कॅंडी घेऊन घरोघरी जातात. माणसं…

Read More Read More

विकीपेडियाचा निर्माता जिम्मी वेल्स ६० वर्षाचा झाला. त्याचं विकीपेडिया २५ वर्षाचं झालं.  विकीपेडिया हा खुल्ला विश्वकोष आहे. त्यात आता ३०० भाषांत ६५ कोटी लेख-नोंदी आहेत. महिन्यात १ अब्ज माणसं हा कोष वापरतात. विकीपेडिया मोफत आहे.  एकेकाळी ब्रिटानिका, पियर्स इत्यादी अनेक खंडांचे   विश्वकोष होते. दर काही काळानं त्यात नव्या नोंदी होत, पुरवण्या निघत. लोकांची कपाटंच्या कपाटं विश्वकोषानं भरलेली असत. तो विकत घेणं परवडत नसे, पुस्तकालयात जाऊन तो वाचावा लागे. जिम्मी वेल्स मुळात अमेरिकन. गेली काही वर्षं तो लंडनमधे स्थायिक झालाय….

Read More Read More

ट्रंपनी बीबीसीवर १अब्ज डॅालरचा अब्रू नकसानीचा खटला भरू असं म्हटलंय. बीबीसीनं आपला बदनामी केलीय असं ट्रंप यांचं म्हणणं आहे. बीबीसीच्या ॲाक्टोबर २०२४ च्या पॅनोरामा कार्यक्रमात ट्रंप यांचं एक भाषण दाखवण्यात आलं होतं. त्यात ट्रंप कॅपिटॅाल हिलवरच्या संसदेवर हल्ला करायला गेलेल्या दंगेखोरांना हल्ला करण्याची चिथावणी देताना दिसले. गेलं वर्षभर याचा पत्ता ट्रंप यांना नव्हता. हा कार्यक्रम त्यांनी पाहिलाही नसावा. गेल्या आठवड्यात ब्रीटनमधल्या एका पेपरनं हे प्रकरण उकरून काढल्यावर ट्रंपना जाग आली. प्रकरण उकरलं गेलं याची कारणंही वेगळी आहेत. गेली दोन तीन…

Read More Read More

अरे गाढव गाढव… जगातली गाढवांची संख्या घटतेय. गेल्या वर्षीपर्यंत जगात ५ कोटी गाढवं होती, आता त्यांची संख्या ४ कोटीवर आलीय. संख्या कमी होतेय आणि त्यांची मागणी वाढतेय. परिणामी गाढवांचा बाजार तेजीत आहे. हा बाजार अर्थातच चीनमुळं आहे. चीननं तयार केलेल्या ‘गाढव अर्थव्यवस्थेत’ गाढवांना मागणी आहे. चीनमधे गाढवांचा तुटवडा आहे, चीनला गाढवं हवी आहेत. चीनमधे १९९० साली १.१ कोटी गाढवं होती, २०२३ साली ती संख्या फक्त ११ लाखावर आलीय. काय झालं? चिनी गाढवांनी कुटुंब नियोजन केलं? शक्य आहे. गाढवं हा आपण…

Read More Read More

न्यू यॉर्कच्या मेयरपदी झोहरान ममदानी निवडून आले आहेत. न्यू यॅार्कचे ते सर्वात तरूण आणि पहिले मुसलमान मेयर आहेत. त्यांची आई भारतात जन्मली आहे. निवडणूक गाजत होती कारण डोनल्ड ट्रंपनी केलेला विरोध. ट्रंप स्टाईल विरोध. काश पटेल या एफबीआय प्रमुखाला ममदानीच्या मागं लावणार. ममदानीचं नागरीकत्व तपासणार, कुठं काही फट सापडली तर नागरीकत्व रद्द करणार, ममदानीला देशाबाहेर घालवणार. दुसरी धमकी. न्यू यॅार्कच्या नागरिकांनी निवडून दिलं तर केंद्र सरकार म्हणजे प्रेसिडेंट न्यू यॅार्कला पैसे देणार नाहीत. न्यू यॅार्कच्या मतदारांनी ममदानींना निवडून देऊन देश…

Read More Read More

 राजपुत्र अँड्र्यू. राणी एलिझाबेथचा दोन नंबरचा पुत्र. याचा मोठा भाऊ आताचा राजा चार्ल्स. व्हर्जिनिया जुफ्रे नावाच्या अल्पवयीन अमेरिकन तरूणीशी जबरदस्तीनं संग केल्याचा आरोप अँड्र्यूवर आहे.२००१ साली ही घटना अमेरिकेत घडली. अल्पवयीन मुलीशी संग करणं कायद्यानं गंभीर गुन्हा मानला जातो. जबरदस्ती हा आणखी एक गुन्हा.  एक वेळा नव्हे, तीन वेळा संग केलाय. एकदा तर अनेक मुलींसह  ज्युफ्रेनं  सामुहीक संग केला.ज्युफ्रेचं आत्मचरित्र नुकतंच प्रसिद्ध झालंय, त्यात या भानगडीची वर्णनं वाचायला मिळतात. अँड्र्यूच्या या उद्योगाची वाच्यता झाली, राज घराणं पार बदनाम झालं. परिणाम…

Read More Read More