निळू दामले

मॅक्समुल्लर ते वेलचेरू नारायण राव भारतीय प्राचीन साहित्याची भाषांतरं भारतात आल्यानंतर ब्रिटिशांनी भारतीय साहित्याच्या भाषांतराला सुरवात केली. भाषेचा इतिहास आणि भाषेची रचना या शास्त्राचा अभ्यासक विल्यम जोन्सनं १७९४ मधे मनुस्मृतीचं इंग्रजीत भाषांतर केलं. त्यानंतर मॅक्समुल्लरनं the sacred books of the east या मालिकेत भारतीय ग्रंथांचं भाषांतर प्रकाशित करायला सुरवात केली. त्याची ५० भाषांतरं प्रसिद्ध झाली. त्यातली ३८ भाषांतरं संस्कृत ग्रंथांची आहेत.  मॅक्समुल्लरनं ४९ ग्रंथांची सूची लिहिली. सूची लिहिणं हा प्रकार त्या काळात प्रचलीत नव्हता. मॅक्समुल्लरनं संपादक प्रकाशक विंटरनिट्झकडं सूची ग्रंथ…

Read More Read More

DONALD TRUMP A Biography of the Mogul Turned Presidential Canidate. BENJAMIN SOUTHERLAND. || A Woman In Charge: The Life of Hillary Rodham Clinton Carl Bernstein ।।। २०१६ची अमेरिकन अध्यक्षपदाची निवडणूक अनेक अर्थांनी ऐतिहासिक आहे. एक स्त्री पहिल्या प्रथम उमेदवार झाली आहे. १८६० सालच्या यादवीनंतर पुन्हा एकदा अमेरिका हा देश कोणासाठी आहे असा प्रश्न उफाळून आला आहे. सांस्कृतीक-सामाजिक प्रश्न ऐरणीवर आले आहेत. लॅटिनो आणि काळे मिळून २०५० मधे अमेरिकेत बहुसंख्य होणार आहेत. तरीही त्याना अमेरिकेत स्थान आहे की नाही असा प्रश्न…

Read More Read More

Wanted 18. गाय दहशतवादी असू शकते? गाय ही एकाद्या देशाला धोका ठरू शकते?    इसरायल सरकारला पॅलेस्टाईनधील बेट सहूर या गावातल्या १८ गायी धोकादायक वाटल्या होत्या. ही घटना १९८८ मधे घडली. इसरायलचे सैनिक, रणगाडे, पोलिस बेट सहूरमधे गस्त घालून गायी जप्त करण्याची खटपट कित्येक दिवस करत होते. त्यांच्या दिमतीला हेलेकॉप्टर्स होती. सैनिक-पोलिस स्पीकरवरून लोकांना धमक्या देत आणि सांगत की बऱ्या बोलानं गायी सरकारच्या ताब्यात द्या नाही तर कडक शिक्षा केली जाईल. इसरायली सैनिक गावात घोषणा करत फिरू लागले की लोक…

Read More Read More

THE  WAR WITHIN A SECRET WHITE HOUSE HISTORY 2006-2008 BOB WOODWORD ।। इराकमधे रासायनिक व जैविक महाघातक शस्त्रं असून सद्दाम हुसने कधीही अमेरिका-दोस्तांवर हल्ला करेल असं म्हणत अमेरिका व ब्रीटननं आक्रमण केलं.  आक्रमणात सुमारे ५  लाख इराकी नागरीक मेले. नागरीक, सैनिक नव्हे. दहा लाख नागरीक बेघर-उध्वस्थ झाले. या युद्धात ब्रीटननं सुमारे १२ अब्ज डॉलर उडवले. ४५३ ब्रिटीश सैनिक मेले. सुमारे ६० हजार सैनिकांच्या मनावर युद्धाचे विपरीत परिणाम झाले, त्यांना वैद्यकीय उपचार घ्यावे लागले. कित्येक हजारांना अजूनही त्रास होतोय, उपचार घ्यावे…

Read More Read More

सरतेशेवटी ५२ टक्के  ब्रिटीश नागरिकांनी युरोपियन युनियनच्या बाहेर पडण्याच्या बाजूला आणि ४८ टक्के नागरिकांनी बाहेर न पडण्याच्या बाजूला मतदान केलं. जनतेचा निर्णय अमलात यायला सुमारे दोन वर्षाचा काळ लागेल. पंतप्रधान कॅमेरॉन यांच्या राजिनाम्यानंतर नवे पंतप्रधान ऑक्टोबरमधे सूत्रं हाती घेतील. नवे पंतप्रधान युरोपियन युनियनच्या काऊन्सीलमधे भाषण करतील, नोटीस देतील आणि नंतर  युनियनच्या बाहेर पडण्याची कारवाई सुरु होईल. कारवाईची प्रक्रिया पूर्ण व्हायला दोन वर्षं लागतील. युरोपियन युनियन ही एक अपूर्ण राजकीय-आर्थिक व्यवस्था आहे. तिच्यात सुधारणेला वाव आहे.  अस्मिता आटोक्यात ठेवून जागतीक प्रश्न…

Read More Read More

ओरलँडो हत्याकांड. पल्स गे बार. इथं समलिंगी माणसं जमत. १२ जून २०१६. मध्य रात्र उलटून गेलेली, दोन वाजण्याचा सुमार. ओमार अमीन   बारमधे पोचला. पोचल्यावर त्यानं ९११ या इमर्जन्सी नंबरवर पोलिसांना फोन केला.    “या, पहा पल्स बारमधे काय चाललंय.”  फोनवर मतीननं स्वतःचं नाव स्पष्टपणे सांगितलं आणि पल्स बारचा नेमका पत्ताही दिला.   फोन बंद केला आणि त्यानं आपल्या जवळची असॉल्ट रायफल आणि पिस्तूल वापरून गोळीबाराला सुरवात केली. समोर दिसेल त्याच्यावर मतीन गोळ्या चालवत होता. एका क्षणी समोरची सगळी माणसं…

Read More Read More

           जून २०१६ च्या पहिल्या आठवड्यात ब्रॉक टर्नर या स्टॅनफर्ड विश्वशाळेतल्या  विद्यार्थ्याला एका विद्यार्थिनीवर बलात्कार करण्याबद्दल सहा महिन्याची शिक्षा झाली. कायद्यातल्या तरतुदींनुसार १४ वर्षाची शिक्षा होऊ शकत असताना इतकी किरकोळ शिक्षा झाल्याबद्दल अमेरिकन जनतेनं नाराजी दाखवलीय, निकाल देणाऱ्या न्यायाधिशाला बडदर्फ करण्याची मागणी केलीय.            17 जानेवारी 2015 ची मध्यरात्र. (की मद्यरात्र?) स्टनफोर्ड विश्वशाळा. मुलांनी पार्टी केली. पी पी प्याले. इंग्रजीत याला बिंगे ड्रिंकिंग म्हणतात. ब्रॉक टर्नर हा वीस वर्षाचा विद्यार्थी दुसऱ्या एका…

Read More Read More

झुंपा लाहिरी यांचं दी अदर वर्ड नावाचं पुस्तक प्रसिद्ध झालंय. त्या पुस्तकावर खूप चर्चा चाललीय. पुस्तक आहे इटालियन भाषेत. त्याची एक इंग्रजी आवृत्ती निघालीय. या आवृत्तीत डावीकडलं पान इटालीयन भाषेत आणि समोरचं पान इंग्रजीत आहे. इटालियनचं इंग्रजी भाषांतर गोल्डस्टीन या इटालियन भाषांतरकारीनं केलंय.  पुस्तकावर भरपूर चर्चा होतेय.  अनेकांनी या पुस्तकाचं स्वागत केलंय. एकाभाषेतून दुसऱ्या भाषेत जाण्याच्या प्रयत्नामधे लेखिकेला झालेला त्रास आणि आलेलं अपयश लेखिकेनं प्रामाणिकपणे मांडलंय. अनेक वाचक आणि समीक्षकाना पुस्तक आवडलेलं नाही. त्यांच्या इंग्रजी कादंबऱ्या आणि कथांमधला कस त्यांच्या…

Read More Read More

एका अमेरिकन प्राध्यापकाला मणीरत्नमचा गुरु हा चित्रपट आवडतो. ।। मार्जिनल रेवोल्युशन युनिवर्सिटी या नावाची एक विश्वशाळा कॅनडात आहे. ही विश्वशाळा अर्थशास्त्र विषय शिकवते. अनेक पाठ्यक्रम ही विश्वशाळा ऑन लाईन शिकवत असते. अनेक विषय, भाषणं या विश्वशाळेनं युट्युबवर टाकलेली आहेत. कोणीही वाचावं, अभ्यास करावा. ही विश्वशाळा  प्रचलित  अर्थविचार आणि विचारवंत विद्यार्थ्यांसमोर, साऱ्या जगासमोर ठेवत असते. अलेक्स टेबेरॉक यांनी ही विश्वशाळा २०१२ मधे स्थापन केली. स्वतः टेबेरॉक शिकवतात, लिहितात. अभ्यासक्रमात अर्थविचारात गुंतलेले मुद्दे नाना तऱ्हेनं वाचकांसमोर ठेवले जातात. काही दिवसांपूर्वी मणीरत्नमच्या गुरु…

Read More Read More